Szare kluski z boczkiem i kiszoną kapustą – z tartych ziemniaków
- kcal
- 655
- białko
- 21 g
- tłuszcze
- 16,9 g
- węglowodany
- 93,4 g
- czas
- 50 min
Wartości na 1 porcję.
Szare kluski z boczkiem – tarte ziemniaki, skwarki i kiszona kapusta
Szare kluski robi się z surowych ziemniaków startych na tarce – stąd ich kolor, bo tarte ziemniaki ciemnieją na powietrzu. Są zwarte, lekko sprężyste i najlepiej smakują tak, jak tutaj: polane skwarkami z boczku i cebulką, z kiszoną kapustą obok. Na 4 porcje idzie 1,2 kg ziemniaków, 240 g mąki, 2 jajka i 140 g wędzonego boczku. Porcja – kilka klusek z okrasą i kapustą – ma 655 kcal i 21 g białka.
To kuchnia regionalna, więc w każdym domu szare kluski wyglądają trochę inaczej – jedni nakładają je łyżką, inni formują w dłoniach okrągłe kule, jak na zdjęciu. Jeśli wolisz kluski z ugotowanych ziemniaków, białe i z dziurką na sos, zrób kluski śląskie. Szare kluski są też w aplikacji Dogrzane Kalorie, która przelicza porcję na Twoje kalorie – dobierze ilość klusek i okrasy do Twojego dnia.


Szare kluski z boczkiem i kiszoną kapustą – z tartych ziemniaków
Kluski z surowych tartych ziemniaków z mąką i jajkami, okraszone skwarkami z boczku i cebulką, podane z kiszoną kapustą.
- kcal
- 655
- białko
- 21 g
- tłuszcze
- 16,9 g
- węglowodany
- 93,4 g
Na 1 porcję.
Razem dla 4 porcji: 2620 kcal · 84 g białka · 67,6 g tłuszczu · 374 g węglowodanów
Czego użyłem
Składniki
Kluski
Okrasa
Do podania
Instrukcje
-
1
Ziemniaki – obierz ziemniaki (1,2 kg po obraniu) i zetrzyj je na drobnych oczkach tarki do miski. Pracuj sprawnie, bo tarta masa szybko ciemnieje.
-
2
Odciskanie – przełóż masę na lnianą ściereczkę albo gazę i mocno wyciśnij sok do drugiej miski. Odstaw sok na 10 minut, ostrożnie zlej wodę, a białą skrobię z dna dodaj z powrotem do ziemniaków.
-
3
Ciasto – do ziemniaków dodaj 2 jajka i sól, a potem stopniowo 240 g mąki. Wymieszaj łyżką na gęste, lepkie ciasto, które trzyma kształt na łyżce. Od razu przejdź do gotowania.
-
4
Gotowanie – w dużym garnku zagotuj ok. 4 l osolonej wody i zmniejsz ogień, żeby tylko lekko wrzała. Łyżką maczaną we wrzątku nabieraj porcje ciasta i zsuwaj do wody (możesz też formować mokrymi dłońmi kulki). Gotuj partiami, ok. 5 minut od wypłynięcia, kulki 7–8 minut. Wyjmuj łyżką cedzakową.
-
5
Okrasa – w czasie gotowania pokrój 140 g boczku w drobną kostkę, połóż na zimnej patelni i wytapiaj na średnim ogniu 6–8 minut. Dodaj 200 g cebuli pokrojonej w piórka i smaż kolejne 6–8 minut, aż się zezłoci. Dopraw pieprzem.
-
6
Kapusta – 480 g kiszonej kapusty lekko odciśnij z soku, a jeśli ma długie pasma, przesiekaj ją kilka razy nożem.
-
7
Podanie – kluski przełóż na talerze, polej skwarkami z cebulą razem z wytopionym tłuszczem, a obok połóż kiszoną kapustę.
Notatki
Kalorie i makro policzone z tych samych składników co w aplikacji Dogrzane Kalorie – ziemniaki w wadze surowej przed odciśnięciem, cały tłuszcz z boczku wliczony do porcji. Sól do wody nie ma kalorii, więc jej nie liczę. Alergeny: gluten (mąka pszenna), jajka.
Wartości odżywcze
| 1 porcja | Razem (4 porcji) | |
| Kalorie | 655 kcal | 2620 kcal |
| Białko | 21 g | 84 g |
| Tłuszcze | 16,9 g | 67,6 g |
| Węglowodany | 93,4 g | 374 g |
| Błonnik | 12,3 g | 49,2 g |
Dlaczego warto zrobić szare kluski według tego przepisu?
- Odciśnięte ziemniaki, ale bez straty skrobi – sok z tartych ziemniaków odstawiam na 10 minut, zlewam wodę, a białą skrobię z dna oddaję do ciasta. Kluski lepiej się kleją i nie trzeba dosypywać mąki.
- Okrasa bez dodatkowego tłuszczu – 140 g boczku na 4 porcje wytapia tyle tłuszczu, że cebula smaży się w nim sama. Nie dodaję smalcu ani oleju.
- Kiszona kapusta na surowo – 120 g na talerz, kwaśna i chrupiąca, równoważy tłuste skwarki i mączne kluski.
- Lepsze na drugi dzień – ugotowane kluski odsmażone na patelni ze skwarkami mają chrupiącą skórkę, a do tego dobrze znoszą zamrażarkę.
Szare kluski ze skwarkami – kalorie i białko porcji
Porcja (ok. 530 g na talerzu) to 655 kcal, 21 g białka, 16,9 g tłuszczu i 104 g węglowodanów. Białko daje 13% energii, ok. 3,2 g na 100 kcal – to typowy obiad mączno-ziemniaczany, w którym główną rolę grają węglowodany. Białko pochodzi z mąki, jajek, boczku i ziemniaków.
Dla porównania: w wielu domach szare kluski okrasza się hojniej – ok. 60 g boczku na osobę i 14 g smalcu do skwarek. Taki talerz ma według moich wyliczeń ok. 860 kcal. Tutaj wychodzi ok. 200 kcal mniej, a skwarek na kluskach wciąż jest sporo. To szacunek z typowych proporcji, nie pomiar. Inne polskie obiady z policzonymi kaloriami zebrałem w zestawieniu kuchnia polska – przepisy na domowe obiady.
- kiszona kapusta i cebula to ok. 170 g warzyw w porcji, czyli ponad 2 porcje z zalecanych 5 dziennie,
- surowa kiszona kapusta daje ok. 18 mg witaminy C (ok. 22% dziennego zapotrzebowania) – witamina C pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu układu odpornościowego,
- w porcji jest szacunkowo ok. 12 g błonnika, przy zalecanych ok. 25 g dziennie,
- jeśli chcesz dołożyć białka, postaw obok 250 g maślanki albo kefiru – 250 ml to ok. 8 g białka i ok. 100–130 kcal.
Meal prep: szare kluski na dwa obiady i do zamrażarki
Surowej masy nie da się przechować – po kilkunastu minutach ciemnieje i puszcza wodę. Ugotowane kluski znoszą za to lodówkę i zamrażarkę, a odsmażone mają chrupiący wierzch. Dlatego dobrze sprawdzają się w pudełku – więcej takich dań znajdziesz w planie obiad do pracy na 5 dni.
Jak ugotować szare kluski na zapas
- Ugotuj wszystkie kluski, wyjmij je łyżką cedzakową na duży talerz i od razu skrop łyżką tłuszczu ze skwarek, żeby się nie posklejały.
- Ostudź je w jednej warstwie i w ciągu 2 godzin przełóż do pojemników. Skwarki z cebulą trzymaj w osobnym słoiczku, kapustę w swoim pojemniku.
- W pracy: mikrofala 800 W, 2–3 minuty pod przykryciem z 15 g wody. W domu najlepiej odsmaż kluski na patelni razem ze skwarkami, 5–6 minut, aż się zrumienią.
Ile wytrzymają ugotowane szare kluski
| Gdzie | Ile wytrzyma | Jak |
|---|---|---|
| Lodówka – ugotowane kluski | do 3 dni | Szczelny pojemnik, najwyżej dwie warstwy; odgrzewane raz. |
| Lodówka – skwarki z cebulą | do 4 dni | Słoik; przed podaniem podgrzej na suchej patelni. |
| Zamrażarka – ugotowane kluski | do 2 miesięcy | Zamroź pojedynczo na tacy, potem przesyp do woreczka. Wrzuć zamrożone do wrzątku na 3–4 minuty albo odsmaż pod przykryciem. |
| Surowa masa | nie przechowuj | Ciemnieje i rzednie – gotuj od razu po zrobieniu. |
Tipy i triki szefa kuchni 👨🍳
- Odciskaj przez ściereczkę – tarte ziemniaki zawiń w czystą lnianą ściereczkę albo gazę i wyciśnij mocno nad miską. Im suchsza masa, tym mniej mąki potrzeba i tym mniej gumowate kluski.
- Ugotuj próbną kluskę – zanim wrzucisz całą partię, ugotuj jedną. Jeśli się rozpada, dosyp 9 g mąki. Jeśli jest twarda, następnym razem odciskaj ziemniaki słabiej.
- Łyżka maczana we wrzątku – ciasto nie przykleja się wtedy do łyżki i kluski mają gładkie brzegi. Kulki formowane mokrymi dłońmi gotuj dłużej, 7–8 minut od wypłynięcia.
- Woda ma tylko mrugać – przy mocnym wrzeniu kluski obijają się o siebie i strzępią. Gotuj partiami, po 10–12 sztuk w dużym garnku.
- Boczek na zimną patelnię – pokrojony boczek połóż na zimnej patelni i rozgrzewaj powoli. Tłuszcz wytopi się równo, a skwarki będą chrupiące, a nie przypalone z wierzchu.
Zamienniki i warianty
- Bez boczku – cebulę zeszklij na 30 g masła (ok. 7,5 g na porcję) zamiast na boczku. Porcja ma wtedy ok. 570 kcal i ok. 16,5 g białka, a danie jest wegetariańskie.
- Część skrobi zamiast mąki – 1/3 mąki pszennej zastąp mąką ziemniaczaną. Kluski będą bardziej szkliste i sprężyste, kalorie prawie te same.
- Bez glutenu – całą mąkę pszenną zastąp mąką ziemniaczaną z 18–27 g mąki ryżowej. Białka będzie ok. 5 g mniej na porcję, bo w skrobi ziemniaczanej prawie go nie ma.
- Z kapustą na ciepło – zamiast podawać kiszoną kapustę na surowo, podsmaż ją 5 minut na tłuszczu ze skwarek – kalorie się nie zmieniają, bo ten tłuszcz jest już policzony. Pełny obiad z kapustą na ciepło, kiełbasą i ziemniakami znajdziesz w przepisie na kapustę zasmażaną.
- Z cebulą na złoto i twarogiem – część rodzin podaje szare kluski z pokruszonym twarogiem. 50 g twarogu półtłustego na porcję to ok. 65 kcal i ok. 9 g białka więcej.
Najczęstsze pytania
Dlaczego szare kluski rozpadają się w wodzie?
Najczęściej masa jest za mokra albo woda wrze za mocno. Odciśnij ziemniaki porządnie, oddaj do ciasta skrobię z soku i ugotuj jedną próbną kluskę. Gotuj na małym wrzeniu, a jeśli próbna się rozpada, dodaj 9 g mąki.
Czym różnią się szare kluski od klusek śląskich?
Szare robi się z surowych, tartych ziemniaków – są ciemniejsze, bardziej zwarte i lekko sprężyste. Kluski śląskie robi się z ugotowanych ziemniaków i mąki ziemniaczanej – są białe i mają charakterystyczną dziurkę na sos.
Jak długo gotować szare kluski?
Kluski nakładane łyżką gotuj ok. 5 minut od wypłynięcia. Większe kule formowane w dłoniach potrzebują 7–8 minut. Przekrój jedną – w środku ma być ścięta, bez surowej, mącznej warstwy.
Czy szare kluski można zamrozić?
Tak, ale tylko ugotowane. Ostudź je, zamroź pojedynczo na tacy i przesyp do woreczka – wytrzymają do 2 miesięcy. Surowej masy nie zamrażaj, bo po rozmrożeniu puszcza wodę i ciemnieje.
Dlaczego szare kluski są szare?
Starte surowe ziemniaki utleniają się w kontakcie z powietrzem i ciemnieją – to naturalne i nie wpływa na smak. Jeśli wolisz jaśniejsze kluski, pracuj szybko i od razu po starciu odciśnij masę.
Wartości odżywcze
| Waga | kcal | Białko | Tłuszcz | Węglowodany | |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 porcja | ok. 532 g | 655 | 21,0 g | 16,9 g | 93,4 g |
| Całość (4 porcje) | ok. 2128 g | 2618 | 84,0 g | 67,7 g | 373,6 g |
Waga surowych składników: 2364 g → po przygotowaniu ok. 2128 g (ubytek wody przy obróbce ok. 10%). Białko daje 13% energii porcji.







