Palak paneer – indyjski ser w sosie ze szpinaku, zabielany skyrem
- kcal
- 508
- białko
- 28,8 g
- tłuszcze
- 20,7 g
- węglowodany
- 49,8 g
- czas
- 50 min
Wartości na 1 porcję.
Palak paneer, czyli ser w zielonym sosie – lżej, ale z charakterem
Palak paneer to kostki łagodnego, nietopiącego się sera w gładkim sosie ze szpinaku z cebulą, imbirem, czosnkiem i garam masalą. W mojej wersji nie ma nerkowców ani śmietanki – sos zabielam skyrem, a paneeru jest więcej niż zwykle. Porcja z ryżem basmati ma 28 g białka i 508 kcal.
Danie pochodzi z północnych Indii, z Pendżabu. „Palak” to po prostu szpinak. „Saag paneer”, który często widać w kartach restauracji, robi się z mieszanki zielonych liści, np. gorczycy sarepskiej, choć w wielu barach to w praktyce ta sama potrawa. Jeśli lubisz kuchnię indyjską, ale wolisz dania bez mięsa, to obok dalu z soczewicy mój ulubiony obiad wegetariański z tej kuchni.


Palak paneer – indyjski ser w sosie ze szpinaku, zabielany skyrem
Kostki sera paneer w gładkim sosie ze szpinaku z cebulą, imbirem i garam masalą, zabielanym skyrem zamiast śmietanki, z ryżem basmati.
- kcal
- 508
- białko
- 28,8 g
- tłuszcze
- 20,7 g
- węglowodany
- 49,8 g
Na 1 porcję.
Razem dla 4 porcji: 2032 kcal · 115 g białka · 82,8 g tłuszczu · 199 g węglowodanów
Czego użyłem
Składniki
Sos szpinakowy
Paneer
Do podania
Instrukcje
-
1
Ryż – wypłucz ryż, ugotuj w osolonej wodzie według opakowania (ok. 10–12 minut) i odcedź. Do pudełek rozłóż go cienko na blasze, żeby szybko ostygł.
-
2
Szpinak – zagotuj ok. 3 l wody ze szczyptą soli. Wrzuć umyty szpinak i chili na 2 minuty, przełóż łyżką cedzakową do lodowatej wody, odcedź i lekko odciśnij. Zmiksuj z 50 g wody (z podanych 160 g) na gładkie, gęste puree. Mrożony szpinak nie wymaga blanszowania – rozmroź go, lekko odciśnij i zmiksuj z chili i wodą tak samo.
-
3
Paneer – pokrój w kostkę 2 cm i zalej gorącą, osoloną wodą na czas robienia sosu.
-
4
Baza – w szerokim garnku rozgrzej olej, wrzuć kumin w ziarnach i smaż ok. 30 sekund, aż zaskwierczy. Dodaj posiekaną cebulę i smaż na średnim ogniu 7–8 minut, aż się zezłoci. Dodaj starty czosnek i imbir, smaż 1–2 minuty.
-
5
Pomidory i przyprawy – dodaj pokrojone pomidory i sól, smaż ok. 5 minut, aż się rozpadną. Wsyp garam masalę i kolendrę, smaż 1 minutę. Wlej pozostałą wodę (ok. 110 g) i duś pod przykryciem 5 minut, aż cebula będzie całkiem miękka.
-
6
Szpinak i paneer – zmniejsz ogień, dodaj puree i roztartą w palcach kozieradkę, gotuj 2–3 minuty, aż zacznie bulgotać. Dodaj odsączony paneer i podgrzewaj 2–3 minuty. Jeśli sos jest za gęsty, dolej ok. 45 g gorącej wody.
-
7
Skyr – zdejmij garnek z ognia, odczekaj 2 minuty. Skyr rozmieszaj z ok. 45 g sosu, wlej i wymieszaj. Dopraw solą i podawaj z ryżem.
Notatki
Ryż liczony na sucho, szpinak na surowo, wartości z ryżem, bez soli. Paneer liczony według etykiety polskiego produktu (259 kcal, 20 g białka na 100 g) – paneery różnych marek mają 240–320 kcal, sprawdź swoje opakowanie. Skyr dodawaj tylko poza ogniem.
Wartości odżywcze
| 1 porcja | Razem (4 porcji) | |
| Kalorie | 508 kcal | 2032 kcal |
| Białko | 28,8 g | 115 g |
| Tłuszcze | 20,7 g | 82,8 g |
| Węglowodany | 49,8 g | 199 g |
| Błonnik | 4,9 g | 19,6 g |
Dlaczego warto zrobić palak paneer według tego przepisu?
- 28 g białka bez mięsa – paneer i skyr dają 23% energii porcji z białka. Sam sos z serem, bez ryżu, ma go ok. 31%.
- Skyr zamiast śmietanki i nerkowców – sos jest kremowy i lekko kwaskowy, a tłuszczu jest ok. 19 g na porcję – w trzech czwartych pochodzi z sera.
- Pół kilo szpinaku w garnku – w każdej porcji jest ok. 125 g szpinaku, a z cebulą i pomidorami ok. 215 g warzyw, czyli prawie 3 z 5 porcji zalecanych na dzień.
- Intensywnie zielony kolor – szpinak blanszuję tylko 2 minuty i schładzam w lodowatej wodzie. Dzięki temu sos nie robi się szarooliwkowy i nie gorzknieje.
- Gotowy w 50 minut – ryż gotuje się w tym samym czasie, a sos spokojnie wytrzymuje kilka dni w lodówce.
Ile białka ma palak paneer i co zmienia skyr
Jedna porcja (ok. 460 g z ryżem) to 28,8 g białka przy 508 kcal – 23% energii z białka i ok. 5,7 g białka na 100 kcal. Tłuszczu jest 20,7 g, węglowodanów 49,8 g, z czego większość z ryżu.
Dla porównania policzyłem klasyczną wersję według proporcji popularnego indyjskiego przepisu (27 g oleju, nerkowce i śmietanka 30%, 50 g paneeru na porcję). Sam sos z serem ma tam ok. 312 kcal, 13 g białka i 26 g tłuszczu na porcję – to szacunek. U mnie sam sos z serem, bez ryżu, ma ok. 318 kcal, ale 24,5 g białka i ok. 19 g tłuszczu: kalorie podobne, białka prawie dwa razy więcej.
- ok. 125 g szpinaku w porcji to ponad 100% referencyjnej wartości spożycia witaminy K (licząc szpinak przed obróbką) – witamina K pomaga w utrzymaniu zdrowych kości,
- ten sam szpinak daje ok. 580 µg witaminy A (ok. 70% RWS), która pomaga w utrzymaniu prawidłowego widzenia,
- białko przyczynia się do utrzymania masy mięśniowej, a paneer jest jednym z niewielu wegetariańskich źródeł białka, które nie rozpadają się w sosie.
Jeśli wolisz kremowy sos z mięsem, zrób butter chicken z ryżem basmati, a pozostałe dania kuchni indyjskiej i reszty Azji znajdziesz w zestawieniu dania azjatyckie z kcal i białkiem.
Meal prep: palak paneer do pudełek na 3–4 dni
Sos szpinakowy dobrze znosi lodówkę, a paneer po nocy w sosie robi się miękki i lepiej przesiąknięty przyprawami. Przy odgrzewaniu cierpi tylko kolor – po 3 dniach sos jest trochę ciemniejszy, ale smakuje tak samo.
Plan: jedno gotowanie, cztery obiady
- Ugotuj ryż i od razu rozłóż go cienko na blasze, żeby ostygł w ciągu godziny. Potem do lodówki.
- Zrób sos z paneerem według przepisu. Jeśli część idzie do zamrażarki, odlej sos przed dodaniem paneeru i skyru.
- Porcjuj do 4 pudełek: ok. 325 g palak paneer i ok. 135 g ryżu. Świeżą kolendrę albo kleks skyru dołóż w dniu jedzenia.
- Odgrzewanie (mikrofala 800–900 W): 15 g wody, uchylona pokrywka, 2 minuty, wymieszaj i jeszcze ok. 1 minuta, aż sos będzie gorący. Nie gotuj sosu długo, bo skyr się zważy.
Ile wytrzyma palak paneer
| Gdzie | Ile wytrzyma | Jak |
|---|---|---|
| Lodówka – palak paneer | do 3–4 dni | Szczelne pudełko, studzone najwyżej 2 godziny. Odgrzewaj raz, krótko, mieszając w połowie. |
| Lodówka – ryż | do 2–3 dni | Schłodzony w ciągu godziny po ugotowaniu. Podgrzej z 15 g wody pod przykryciem. |
| Zamrażarka | do 3 miesięcy | Sam sos szpinakowy bez skyru i paneeru. Po rozmrożeniu podgrzej, dodaj świeży paneer i skyr. |
| Na wynos | kilka godzin z wkładem chłodzącym | Bez chłodzenia najwyżej 2 godziny – to danie z nabiałem. |
Tipy i triki szefa kuchni 👨🍳
- Odetnij grube łodygi – w starszym szpinaku są twarde i gorzkie. W szpinaku baby łodyżki mogą zostać.
- Lodowata woda po blanszowaniu – 2 minuty we wrzątku, potem od razu do miski z wodą i lodem. Odciśnij szpinak lekko dłońmi i zmiksuj z ok. 45 g wody na gładkie puree.
- Puree krótko na ogniu – po dodaniu do sosu wystarczą 2–3 minuty bulgotania. Dłużej gotowany szpinak ciemnieje i nabiera metalicznego posmaku.
- Paneer w gorącej wodzie – kostki zalej na 10 minut gorącą, osoloną wodą, zanim trafią do sosu. Ser zmięknie i nie będzie gumowy. Jeśli lubisz rumiane brzegi, podsmaż je 3–4 minuty na suchej patelni z powłoką.
- Skyr poza ogniem – rozmieszaj go z kilkoma łyżkami gorącego sosu i wlej po zdjęciu garnka z palnika. Od tej chwili już nie gotuj.
- Łagodniej lub ostrzej – dla dzieci pomiń zieloną papryczkę i daj więcej skyru. Ostrzej: zostaw nasiona w chili i dodaj szczyptę chili kaszmirskiego razem z garam masalą.
Zamienniki i warianty
- Gdzie kupić paneer – w większych supermarketach przy serach typu halloumi i feta, w sklepach azjatyckich i indyjskich oraz online. Suszoną kozieradkę (kasuri methi) i garam masalę znajdziesz w tych samych miejscach albo na półce z kuchniami świata – kozieradkę możesz pominąć.
- Halloumi light zamiast paneeru – podobna konsystencja, porcja ma ok. 480 kcal i 31 g białka. Halloumi jest słone, więc do sosu daj tylko szczyptę soli.
- Tofu zamiast paneeru – 300 g tofu naturalnego twardego: ok. 405 kcal i 24 g białka w porcji. Wersja wegańska wymaga jeszcze jogurtu sojowego zamiast skyru i oleju zamiast ghee – białka będzie wtedy ok. 21 g.
- Domowy paneer – zagotuj 2 litry mleka 3,2%, dodaj ok. 60 ml soku z cytryny, przecedź twaróg przez gazę i dociśnij na 1–2 godziny ciężarem. Wyjdzie ok. 250–300 g sera, który kroi się w kostkę.
- Więcej sera – z 400 g paneeru porcja ma ok. 559 kcal i 33,5 g białka.
- Bez ryżu – sam palak paneer to ok. 318 kcal i 24,5 g białka w porcji (31% energii z białka). Pasuje do niego mały chlebek naan albo pełnoziarnista pita.
Najczęstsze pytania
Czym różni się palak paneer od saag paneer?
Palak to szpinak, saag to ogólna nazwa zielonych liści – w Pendżabie najczęściej gorczycy sarepskiej, czasem z dodatkiem szpinaku czy kozieradki. W restauracjach poza Indiami obie nazwy często oznaczają to samo danie ze szpinakiem.
Czy można użyć mrożonego szpinaku?
Tak. Weź ok. 450 g mrożonego szpinaku w liściach, rozmroź, mocno odciśnij i zmiksuj – blanszowanie wtedy pomijasz. Sos będzie trochę ciemniejszy niż ze świeżego.
Dlaczego palak paneer jest gorzki?
Najczęściej przez zbyt długie gotowanie szpinaku albo twarde łodygi. Blanszuj liście tylko 2 minuty, schłodź w lodowatej wodzie i po dodaniu puree do sosu gotuj krótko. Pomaga też szczypta cukru albo dodatkowa 18 g skyru.
Czy paneer to to samo co twaróg?
Nie do końca. Paneer powstaje podobnie, z mleka ściętego kwasem, ale jest odciśnięty w zwartą kostkę, więc łatwo go pokroić i nie rozpada się w sosie. Zwykły twaróg w gorącym sosie by się rozpłynął.
Wartości odżywcze
| Waga | kcal | Białko | Tłuszcz | Węglowodany | |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 porcja | ok. 461 g | 508 | 28,8 g | 20,7 g | 49,8 g |
| Całość (4 porcje) | ok. 1846 g | 2032 | 115,2 g | 82,8 g | 199,2 g |
Waga surowych składników: 1709 g → po przygotowaniu ok. 1846 g (ryż, kasza albo makaron wchłaniają wodę: ok. +8%). Białko daje 23% energii porcji.







